Spoorzone Delft
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
De Spoorzone is een stedenbouwkundig project in de Nederlandse stad Delft.
De directe aanleiding tot het project is de vervanging van het Delftse spoorwegviaduct door een 2300 m lange spoortunnel. De Spoorzone gaat verder plaats bieden aan een spoorwegstation annex stadskantoor, bijna 1500 woningen, enkele kantoren en een stadspark. De voltooiing van het complete project staat gepland voor 2020.
Inhoud |
[bewerken] Voorgeschiedenis
De spoorlijn door Delft (onderdeel van de Oude Lijn) dateert van 1847. Hij neemt grofweg de plaats in van de westelijke stadsmuren, die in de 19e eeuw werden geslecht. Vanaf 1878 breidde de stad zich ten westen van de spoorlijn uit, zodat het spoor voortaan de stad doorsneed. Dit probleem werd aangepakt in 1965, met de voltooiing van het Komplan van Van Embden en Froger. Onderdeel van dit plan was de destijds in de Nederlandse stedenbouw populaire scheiding van verkeersstromen: de trein kwam op een ongelijkvloers tracé - het spoorviaduct - te rijden en de plek van de voormalige stadsgracht werd voortaan ingenomen door een imposante asfaltweg, de Phoenixstraat. De nadelen van deze oplossing werden in de loop der jaren steeds sterker gevoeld: het viaduct zorgde voor geluidsoverlast en de door geparkeerde auto's ingenomen ruimte onder het viaduct gold samen met de Phoenixstraat als een onaantrekkelijke barrière. Om esthetische redenen kwamen de Nederlandse stedenbouwers in de loop der jaren sowieso terug van het dempen van historische grachten ten behoeve van autowegen.
De gemeente Delft begon zich in te spannen voor de komst van een spoortunnel en werd extra hoopvol toen buurgemeente Rijswijk in 1996 zo'n faciliteit kreeg. De financiering van het project leek rond toen de Tweede Kamer in 1998 een deel van het geplande budget voor de omstreden A4 Delft-Schiedam naar de spoortunnel verschoof. Met het aantreden van de kabinetten Balkenende werden deze spoorplannen echter weer gewijzigd ten gunste van snelwegplannen. Uiteindelijk kwam onder CDA-minister Karla Peijs financiering voor zowel de spoortunnel als de A4 rond.
Op 5 oktober 2005 gaf de minister op het stadhuis van Delft het officiële startsein voor het project Spoorzone: "Het tijdperk waarin het spoor als de Delftse variant op de Berlijnse muur de binnenstad op een rigoureuze manier in tweeën hakte, komt ten einde. [...] In mijn visie is de eeuw van de binnenstad aangebroken. Als het aan mij ligt, opent Delft dan ook een lange rij met stedelijke metamorfoses." In de zomer van 2009 starte men aan de sloop van diverse panden en gebouwen
[bewerken] Stedenbouwkundig plan
In 1999 presenteerde de Spaanse stedenbouwkundige Joan Busquets een stedenbouwkundig plan voor de Spoorzone. Het masterplan Spoorzone werd in oktober 2003 vastgesteld op basis van dit plan.
[bewerken] Algemeen
In de toekomstige situatie komt er een spoortunnel ten oosten van het huidige spoor, waardoor het huidige talud en viaduct van het spoor kunnen verdwijnen, en een belangrijke barrière in Delft opgeheven. Het gebied rondom het huidige station en ten zuiden van de Westlandseweg zal worden herontwikkeld, resulterend in een OV-knooppunt met ongeveer 1500 woningen en 54.000 m² brutovloeroppervlak aan kantoren waarvan de helft bedoeld voor het nieuwe stadskantoor.
De bouwhoogte van de nieuwe bebouwing in de planzone zal 3 tot 5 bouwlagen bedragen. Op een paar locaties worden 7 bouwlagen toegestaan.
[bewerken] Noordelijk deel
Vanaf 't Haantje (Rijswijk) verdwijnt de spoorlijn geleidelijk ondergronds. Molen De Roos, de mulderswoning en de waltoren zullen behouden blijven. Naast de tunnel wordt een ondergrondse, dubbellaagse parkeergarage met 450 parkeerplaatsen gerealiseerd ten behoeve van centrumbezoekers, de bewoners van de Olofsbuurt en Hof van Delft. Deze parkeergelegenheid vervangt de parkeerruimte die nu onder het spoorviaduct is gelegen.
Het Bacinol-gebouw is eind 2009 gesloopt voor de tunnelbouw; na deze bouw kan op deze locatie een nieuw kantoorgebouw worden gebouwd.
[bewerken] Midden- en zuidelijk deel
In het middendeel van de Spoorzone loopt de tunnel ten oosten van het huidige spoor, langs de voorzijde van het huidige stationsgebouw. Rondom het station zijn eind 2009 alle omliggende gebouwen gesloopt. Het stationsgebouw blijft behouden. In het zuidelijk deel ligt de tunnel op de grens van het plangebied. Boven op de spoortunnel wordt een langgerekt park aangelegd. De Coenderstraat (gelegen aan de westzijde van het huidige station) wordt verbreed tot wijkontsluitingsweg met bomenrijen en aan weerszijden bebouwing, en wordt doorgetrokken tot de Westlandseweg. Het doorgaande verkeer van de Westvest zal verdwijnen en is alleen nog bedoeld voor bestemmingsverkeer en openbaar vervoer. De Irenetunnel, de huidige tunnel onder het spoor ten zuiden van het huidige station, verliest haar functie; de Westlandseweg wordt op gelijk niveau gebracht.
[bewerken] NS-Station / Stadskantoor
Voor het ontwerp van het nieuwe station/stadskantoor werden begin 2006 vier architectenbureaus uitgenodigd om een schetsontwerp te maken:
- Dirk Jan Postel / Kraaijvanger.Urbis uit Rotterdam
- Mecanoo Architecten uit Delft
- Rudy Uytenhaak Architectenbureau uit Amsterdam
- Soeters Van Eldonk Ponec uit Amsterdam.
Een procedure waarin zowel een selectiecommissie als een panel van inwoners van Delft het beste schetsontwerp mochten kiezen, leverde twee winnaars op: Uytenhaak en Soeters. B&W van Delft besloten beide bureaus te verzoeken hun plan verder uit te werken om op basis daarvan een definitieve winnaar te bepalen. Drie van de deelnemende bureaus spanden daarop een kort geding aan tegen de gemeente Delft, om uiteenlopende redenen. De gemeente trok vervolgens het voornemen tot gunning in en kondigde aan de vier ontwerpen te gaan herbeoordelen. Soeters maakte hiertegen bezwaar. In een kort geding betoogde hij dat hij en Uytenhaak helemaal niet gelijk waren geëindigd maar dat hij, zij het met een miniem verschil, de selectieprocedure had gewonnen. De rechter wees de eis van Soeters af en de gemeente Delft kon de vier ontwerpen opnieuw beoordelen. Nadat ook de herbeoordeling geen winnaar opleverde, startte de gemeente in april 2007 een vervolgprocedure: alle vier architecten kregen de gelegenheid hun ontwerpen te 'vervolmaken'. In juli 2007 ging de ontwerpopdracht definitief naar Mecanoo Architecten.
In verband met het stadskantoor deed burgemeester Bas Verkerk in februari 2007 bij de politie aangifte van het lekken van vertrouwelijke gegevens. De in een besloten vergadering gedane mededeling dat de investeringskosten van het nieuwe stadskantoor ongeveer 90 miljoen euro zouden bedragen was namelijk bekend geworden via de AD Haagsche Courant.
[bewerken] Externe link
- fotopage over de bouw van de tunnel
- Bestemmingsplan Spoorzone
- Toespraak Karla Peijs (2005) over Spoorzone Delft
- Projectsite Spoorzone Delft
- Spoorzonedelft.nl
- http://www.flickr.com/photos/spoorzonedelft/
| Gemeente Delft | |
|---|---|
|
Stad: Delft Buurtschappen: Abtswoude · Klein-Delfgauw Woonwijken: Buitenhof · Centrum · Delftse Hout · Hof van Delft · Ruiven · Schieweg · Spoorzone Delft · Tanthof · Voordijkshoorn · Voorhof · Vrijenban · Wippolder Bedrijventerreinen: Delftechpark · Technopolis |
|