Haagse Beek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

De Haagse Beek is een waterloop in Den Haag.

De Haagse Beek begint in de duinen in de voormalige Segbroekpolder en stroomt tussen de zeeduinen en de binnenduinen door, eerst richting Scheveningen en dan door naar de Hofvijver.

Inhoud 1 Oorsprong 2 Het traject 3 Vertakkingen 4 Den Haag 750 jaar 5 Ringweg 6 Trivia 7 Bronnen, noten en/of referenties

[bewerken] Oorsprong

Ver voor onze jaartelling werden de binnenduinen gevormd, en pas rond 1100 werden de nieuwe zeeduinen gevormd. Het dal (de klinge) tussen de oude binnenduinen en de nieuwe zeeduinen werd drassig door al het regenwater. Er ontstonden enkele meren, waarvan het Segbroekmeer nog bestaat. Over de drassige grond kwam een laag (stuif)zand te liggen, die weer afgegraven werd toen de polder werd ontgonnen. De naam Sepbroekpolder werd al in 1286 gebruikt. Het werd landbouwgrond, en er waren veel molens.

De graven van Holland woonden op het Binnenhof, wat in die tijd veel kleiner was dan nu. Onder Willem II, graaf van Holland en Zeeland bestond de Ridderzaal al, maar was er behalve de Hofvijver nog een heel grachtenstelsel aanwezig. Toen hij in Hoogwoud sneuvelde, volgde de 2-jarige Floris V, ook graaf van Holland en Zeeland hem op. In 1266 werd deze meerderjarig en nam het bestuur in eigen handen. Hij heeft het Binnenhof uitgebreid. Om vers water in de grachten en vijver van het Binnenhof te hebben, lieten de graven de Haagse Beek aanleggen. De stadsgrachten waren sterk vervuild, dus vers water was heel belangrijk.

[bewerken] Het traject

De beek slingert langs Meer en Bos, de Balsemienlaan en de Sportlaan (in de Bosjes van Pex) naar de Segbroeklaan. Via duikers gaat het water onder het Afvoerkanaal door, dat in 1886 gegraven werd. Dan vervolgt het zijn weg langs de John F. Kennedylaan naar het Landgoed Zorgvliet. De beek verlaat het landgoed weer aan de Jacob Catslaan waar hij via de Duivelsbrug door het parkje kronkelt tussen de Buitenrustweg en Rustenburgweg en daarna door de tuin van het Vredespaleis stroomt. De rest van de route naar het centrum van de stad 's-Gravenhage is overkluisd sinds eind 19de en begin 20ste eeuw.

De beek stroomt onder de Zeestraat (pas in 1931 overkluisd) en het Noordeinde door naar de Kneuterdijk en uiteindelijk komt het water in de Hofvijver bij het Binnenhof terecht. Tussen de Zeestraat en het Noordeinde stroomt de Haagse Beek onder het water van de Scheveningse Veer.

[bewerken] Vertakkingen

Er zijn enkele vertakkingen van de Haagse Beek bekend. Landgoed Meer en Bos voedde het meer met water uit de beek, maar die aftakking is enkele jaren geleden dichtgemaakt om doorstroming van de Beek te bevorderen. Ook loopt een zijtak naar de Burgemeester Patijnlaan en loopt nog steeds voor de voormalige Alexanderkazerne langs. Het water van het Burgemeester De Monchyplein komt van die zijarm, waarna het onder de Burgemeester Kolfschotenlaan en de Burgemeester Marijnenlaan doorgaat naar de laatste deel van de overkluizing van het Nassauplein, bij de Javastraat. De Beek liep vroeger van de Alexanderkazerne door naar de Nassaugracht (later Nassauplein) en de Schelpkade en kwam uit in de singelgracht die om Den Haag liep.

[bewerken] Den Haag 750 jaar

Ter ere van het 750 jarig bestaan van Den Haag werd besloten de Haagse Beek op te knappen. Delen werden weer opengelegd en de kanten werden natuurvriendelijker gemaakt. Vooral aan het stuk bij het Rode Kruis Ziekenhuis is veel aandacht besteed.

Een groot probleem van de Haagse Beek is het gebrek aan verval. Het kan zelfs tijdelijk gebeuren dat het water terug naar Segbroek gaat omdat het deel bij Zorgvliet iets hoger ligt, waardoor het water niet kan doorstromen.

[bewerken] Ringweg

Al jaren zijn er discussies over de Ringweg van Den Haag. Eén der knelpunten is de weg aan de Segbroekse kant van de Houtrustbrug. Nu de Hubertustunnel klaar is kan het verkeer tot aan de Houtrustbrug gebruik maken van de randweg, en dan loopt het mis. Om de weg aan de overkant van de brug door te laten lopen zou eventueel de Sportlaan verbreed moeten worden, maar daarnaast ligt de Haagse Beek onder de grond, waarvan dus enkele jaren geleden gedeelten zijn opgegraven. Ook protesteren uiteraard de bewoners tegen de komende verkeersoverlast. Het probleem is nog niet opgelost.

[bewerken] Trivia

• Clingendael dankt haar naam aan het feit dat het huis ook in een klinge staat.
• De Haagse dichters Adriaan Bontebal en Sjaak Bral, schreven een gedicht over de Haagsche Beek. Aan de hand van dit gedicht kan de lezer een groot gedeelte van de Haagse Beek voor zover bovengronds langslopen.