Suriname
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Suriname is een republiek aan de noordoostkust van Zuid-Amerika. Het land grenst in het oosten aan Frans-Guyana, in het westen aan Guyana (voormalig Brits-Guiana), in het zuiden aan Brazilië en in het noorden aan de Atlantische Oceaan. Suriname heeft zowel met Guyana als met Frans-Guyana een grensgeschil. Het land is 163.820 km² groot en heeft een kustlijn van 386 km.
Door het midden en oosten van het land stroomt de Surinamerivier. Van 1927 tot 1983 was er ook nog een gelijknamig district Suriname. Dit district werd in meerdere fases opgedeeld en in 1983 is het opgeheven.
Suriname wordt wel als een van de verwantschapslanden van Nederland beschouwd. Tot 25 november 1975 was Suriname een land binnen het Koninkrijk der Nederlanden.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
De eerste kolonisatie vond vanaf 1650 plaats door de Britten. Om planters aan te trekken was vrijheid van godsdienst geregeld. Tijdens de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog werd Suriname in 1667 door Abraham Crijnssen veroverd op de Engelsen die onder leiding van William Byam stonden. Bij de Vrede van Breda zagen de Nederlanders voorlopig af van de teruggave van de door de Britten ingenomen Nederlandse kolonie Nieuw-Amsterdam (de huidige staat New York); op hun beurt eisten de Engelsen niet meteen dat Suriname ontruimd zou worden en deden toezegging de Banda-eilanden aan de Nederlanders over te laten. Meestal wordt gesproken van een "ruil" van beide gebieden. Na de Derde Engels-Nederlandse Oorlog werd deze feitelijke toestand in 1674 de officiële door de Vrede van Westminster. Diverse Engelse families verlieten Suriname en verhuisden naar Jamaica. Toen duidelijk werd dat de Zeeuwen niet in staat waren de Surinaamse economie van de grond te krijgen, is in 1683 de Sociëteit van Suriname opgericht. De eerste gouverneur van Suriname onder het bewind van de Sociëteit was Cornelis van Aerssen van Sommelsdijck. Hij had één derde van de rechten op Suriname aangekocht. De stad Amsterdam en de West-Indische Compagnie (WIC) bezaten daarnaast ieder een derde. Aan het einde van de 18e eeuw ging de WIC failliet; de familie Van Aerssen had haar bezit al eerder verkocht. Amsterdam was toen de enige belanghebbende.
Ook het naburige Berbice en Essequibo, ongeveer het huidige Guyana, werd gekoloniseerd door Nederlanders. Suriname, Berbice en Essequibo vormden het zogenaamde Nederlands Guiana. In 1814, nog voor het Congres van Wenen, zou Zweden een poging doen om het beheer over Suriname en Curaçao in handen te krijgen in ruil voor Guadeloupe. Het lukte de Engelse diplomaat Castlereagh de Zweden af te kopen voor een miljoen pond in cash.[5] Nederlands Guyana werd in 1815 nog eens verdeeld in Suriname, dat in Nederlands bezit bleef, en het huidige Guyana, dat een Britse kolonie werd: Brits Guiana.
Onder internationale druk en druk van de Surinaamse Onafhankelijkheidsstrijders is de slavernij in Suriname uiteindelijk opgeheven op 1 juli 1863.
In 1954 verkreeg Suriname een semi-autonome status (status aparte) binnen Koninkrijksverband. Op 25 november 1975 werd Suriname onafhankelijk. Gouverneur Ferrier, premier Den Uyl en Koningin Juliana ondertekenden het verdrag. Sindsdien is de officiële benaming Republiek Suriname (zie toescheidingsovereenkomst). Van 1980 tot 1989 was Suriname een dictatuur onder legerleider Desi Bouterse. Sindsdien is Suriname gaandeweg gestabiliseerd.
[bewerken] Geografie
[bewerken] Rivieren
Belangrijke rivieren zijn de Suriname, de Coppename, de Tapanahony, de Saramacca en de Corantijn, die de grens met Guyana vormt. Alle rivieren lopen van het zuiden naar het noorden.
In mei 2006 traden te Sipaliwini de rivieren Suriname, Tapanahony, Lawa en Marowijne buiten hun oevers door hevige regenval. Dit leidde tot zware overstromingen.
[bewerken] Moeras
De noordelijke strook van 30 tot 100 km breed is moerasgebied (zwamp).
[bewerken] Bosland
Het middengedeelte van Suriname bestaat uit een laag, glooiend bosland, dat door houtkap her en der dreigt te veranderen in savanne.
[bewerken] Gebergten
In de zuidelijke helft van het land liggen meerdere bergketens, die allemaal tot het Hoogland van Guyana behoren. Dit zijn onder andere het Oranjegebergte, Van Asch van Wijckgebergte, Wilhelminagebergte, Eilerts de Haangebergte, Grensgebergte en het Toemoek-Hoemakgebergte. De hoogste top is de Julianatop (1280 meter).
[bewerken] Klimaat
Suriname heeft een tropisch regenwoudklimaat, met een grote- en kleine regentijd. De temperatuur schommelt tussen 24 en 36 graden Celsius. Gedurende de regentijd is de gemiddelde temperatuur 27-28 graden, terwijl die tijdens de droge tijd oploopt naar 32 graden Celsius. 's Morgens loopt de temperatuur geleidelijk op van ca. 24 graden naar 32-34 graden (14.00-16.00 u) om daarna geleidelijk aan weer te dalen naar 24 graden (04.00-06.00 u).
[bewerken] Natuur
Suriname kent een grote verscheidenheid aan flora en fauna. Nog altijd is het overgrote deel van Suriname met oerwoud bedekt. Dit oerwoud maakt deel uit van het grootste tropische regenwoud op aarde, het Amazoneregenwoud, waarvan het grootste deel op Braziliaans grondgebied ligt. Het Surinaamse binnenland is daarom een geliefd studieoord voor biologen uit de gehele wereld. Op het strand bij Galibi bevinden zich bijzondere populaties zeeschildpadden die door de lokale bevolking Aitkanti genoemd wordt. Dit is de lederschildpad (Leatherback), de meest voorkomende schildpad; hiernaast komen nog een aantal andere soorten voor. Verder komen in Suriname onder andere voor de bedreigde en beschermde jaguar, de luiaard, de reuzen miereneter, de kaaiman (o.a. in Bigi Pan, Nickerie), het doodskopaapje, de brulaap, de tapir (o.a. bij Kabalebo) en de rode ibis (vooral in Bigi Pan, Nickerie). Met regelmaat worden jaguars gedood. Dit dier komt meer en meer voor in bebouwde omgeving, verdreven uit zijn eigen habitat door menselijke activiteiten. Het doden van de jaguar is strafbaar, maar er wordt zelden opgetreden tegen de jagers. In 2005 werd Suriname nog even wereldnieuws, toen in Oost-Suriname ongeveer 25 nieuwe diersoorten werden ontdekt (Nassau- en Lelygebergte).
Er zijn bedreigingen voor de natuur, met name door de ontbossing, ongebreidelde bauxietwinning en door verontreiniging als gevolg van kleinschalige mijnbouw (met name goudwinning). Suriname heeft echter een lange historie op het gebied van natuurbescherming en ook op dit moment zijn er verschillende organisaties actief, zoals Stinasu, 's Lands Bosbeheer en wwf-guiana's.
Vanuit Nederland wordt het Surinaamse milieu- en afvalbeleid dagelijks kritisch gevolgd door Paul Kraaijer. Hij schrijft en publiceert ook over dat beleid. Onderwerpen waar hij zich onder andere op richt zijn het verontreinigen door kwik van kreken in het binnenland door kleinschalige, veelal illegale goudwinning (Brownsberg), de ontwateringsproblematiek van Groot Paramaribo, het verbranden van afval in de buitenlucht omdat een goede structurele vuilnisophaaldienst ontbreekt, de omgang met- en opslag van laagradioactief afval, het dumpen van afval en grofvuil en toekomstige ontwikkelingen in met name West-Suriname waar een geïntegreerde bauxietindustrie is gepland in het Bakhuisgebergte.
Suriname telt 11 beschermde natuurreservaten, 1 natuurpark en 4 bijzondere beheersgebieden.
| Naam gebied | Oprichtingsjaar | Oppervlakte in hectare | District |
|---|---|---|---|
| Natuurreservaten: | |||
| Boven-Coesewijne Natuurreservaat | 1986 | 27.000 | Saramacca, Para |
| Brinckheuvel Natuurreservaat | 1966 | 6.000 | Brokopondo |
| Centraal Suriname Natuurreservaat | 1998 | 1.600.000 | Sipaliwini |
| Coppename Monding Natuurreservaat | 1966 | 12.000 | Saramacca |
| Galibi Natuurreservaat | 1969 | 4.000 | Marowijne |
| Hertenrits Natuurreservaat | 1972 | 100 | Nickerie |
| Copi Natuurreservaat | 1986 | 28.000 | Para |
| Peruvia Natuurreservaat | 1986 | 31.000 | Coronie |
| Sipaliwini Natuurreservaat | 1972 | 100.000 | Sipaliwini |
| Wanekreek Natuurreservaat | 1986 | 45.000 | Marowijne |
| Wia Wia Natuurreservaat | 1966 | 36.000 | Marowijne |
| Natuurpark: | |||
| Brownsberg Natuurpark | 1970 | 12.200 | Brokopondo |
| Bijzondere beheersgebieden: | |||
| Bigi Pan Bijzonder Beheersgebied | 1987 | 67.900 | Nickerie, Coronie |
| Noord Commewijne-Marowijne Bijzonder Beheersgebied | 2002 | 61.500 | Commewijne, Marowijne |
| Noord Coronie Bijzonder Beheersgebied | 2001 | 27.200 | Coronie |
| Noord Saramacca Bijzonder Beheersgebied | 2001 | 88.400 | Saramacca |
[bewerken] Steden
De hoofdstad van Suriname is Paramaribo.
De hoofdsteden (bestuur) van de districten van Suriname zijn:
Enkele plaatsen in Suriname zijn:
- Alkmaar
- Berg en Dal
- Berlijn
- Bigi Poika
- Cabendadorp
- Katwijk
- Meerzorg
- Moengo
- Nieuw-Rotterdam
- Peperpot
- Pokigron
- Post Utrecht
- Thorarica
- Wageningen
- Zanderij
De plaatsen Nieuw-Nickerie ten westen van Paramaribo, en Albina, dat gelegen is aan de oostelijke grensrivier de Marowijne, zijn dorpen van enige allure, hoewel Albina tijdens de binnenlandse oorlog vrijwel geheel werd verwoest en de opbouw zeer moeizaam verloopt.
[bewerken] Bestuurlijke indeling
Suriname is onderverdeeld in tien districten, die elk weer onderverdeeld zijn in ressorten. De tien districten zijn:
De ressorten zijn het laagste bestuurlijke niveau. Tegelijk met de verkiezingen voor De Nationale Assemblée worden ook de leden van de ressortraden verkozen, volgens het zogenoemde personenmeerderheidsstelsel. Hierbij heeft de kiezer evenveel stemmen als er zetels te verdelen zijn en worden de kandidaten op volgorde van het totaal aantal behaalde stemmen verkozen. De ressortraden hebben behalve beperkte uitvoerende bevoegdheden vooral een signaalfunctie naar de regering in Paramaribo.
De districten hebben iets meer uitvoerende bevoegdheden en hebben daarvoor een apart dagelijks bestuur, dat bestaat uit een door de regering benoemde districtscommissaris en gedeputeerden. De zetels in de districtsraad worden op basis van de totale zetelverdeling in de ressortraden van het district evenredig over de partijen verdeeld.
[bewerken] Bevolking
[bewerken] Volksgroepen
De meeste van de 492.829 (2004) inwoners wonen in het noorden van het land, in de districten Paramaribo, Wanica en Nickerie. Het dunstbevolkte district is Sipaliwini, dat het grootste deel van het binnenland omvat.
[bewerken] Samenstelling
De Surinaamse bevolking bestaat uit een mengsel van de volgende etnische groepen, met tussen haakjes het aandeel van de groep bij de zevende volkstelling in 2004:
- Hindoestanen (27,4 %)
- Creolen (17,7 %)
- Bosnegers (Busnengre) of Marrons (14,7 %)
- Javanen (14,6 %)
- Andere groepen (6,5 %):
- Indianen
- Chinezen
- Blanken (Boeroe's)
- Sefardische Joden en Asjkenazische Joden
- Libanezen
- Brazilianen
- Verder was er 12,5 % van gemengde afkomst en was er van 6,6 % geen gegevens.
[bewerken] Surinamers in Nederland
In Nederland leven circa 350.000 Surinamers, waarvan velen rond de onafhankelijkheid, na de militaire coup van 1980 of na de Decembermoorden van 1982 uit Suriname vertrokken.
[bewerken] Taal
In Suriname worden maar liefst twintig talen gesproken. De meeste Surinamers zijn meertalig. Qua aantallen sprekers zijn de belangrijkste talen in Suriname achtereenvolgens het:
- Nederlands
- Surinaams (Sranantongo)
- Sarnami Hindoestani (Surinaams Hindoestaans)
- Javaans
- de verschillende Marrontalen (vooral Saramaccaans en Aukaans)
- Chinees (Hakka, Mandarijn en Kantonees).
[bewerken] Godsdienst
Bij de zevende volkstelling in 2007 was de verhouding tussen de religies als volgt[1]:
- 40,7% christendom (rooms-katholiek cf. Bisdom Paramaribo, Peerke Donders; Hervormd, Gereformeerd; e.a. Protestanten, m.n. Hernhutters)
- 19,9% hindoeïsme
- 13,5% islam
- 5,8% traditionele en andere religies
- 4,4% geen godsdienst
- 15,7% geen gegevens
[bewerken] Bezienswaardigheden
- Fort Zeelandia (Suriname) (museum)
- Historische binnenstad van Paramaribo
- Laarwijk (plantage)
- Paramaribo Zoo (dierentuin)
Zie ook:
[bewerken] Werelderfgoedlijst
Suriname heeft vanaf 2000 op Werelderfgoedlijst (sinds 1992 van de UNESCO) staan als cultuurerfgoed (C) c.q. natuurerfgoed (N):
- Natuurpark (N in 2000) van Centraal Suriname
- Historische binnenstad (C in 2002) van Paramaribo
[bewerken] Cultuur
[bewerken] Literatuur
Het merendeel van de teksten uit de Surinaamse literatuur is geschreven in het Nederlands of het Sranan, al is er sinds 1977 ook een belangrijke opkomst geweest van literatuur in het Sarnami. Geschreven teksten in de andere talen zijn schaarser, maar in bijna alle talen bestaat er nog een levendige orale literatuur.
[bewerken] Media
- Radiozenders: 4 AM-zenders, 34 FM-zenders en 3 kortegolfzenders
- Enkele radiozenders: Radio 10; Radio ABC; Radio Apintie; Sky Radio Suriname; Radio SRS
- Radioprogramma's: Bakana Tori Origineel (BTO); Welingelichte Kringen; 90 seconden; Naar mijn mening; The Sunday Talkshow; Op weg naar een beter Suriname; Time for lovers; Bungu-Bungu-Carrousel
- Tv-zenders: 23, plus 7 herhaalstations. Diverse programma's van de Nederlandse publieke omroep worden via Surinaamse zenders uitgezonden. Voor een overzicht van zenders, zie de lijst van televisiekanalen in Suriname.
- Enkele televisiezenders: STVS; ATV; TV2
- Kranten: De Ware Tijd; Dagblad Suriname; De Nieuwe Krant; De West; Times of Suriname
- Tijdschriften: Opiniemaandblad Parbode; United Magazine
- Internetlandcode: sr
[bewerken] Film
Door concurrentie van tv, videobanden en dvd zijn er geen reguliere bioscopen meer. In hoogtijdagen waren er meerdere: Bellevue, Luxor, Tower, Star, Metro, Empire, De Paarl, Jasodra en meer. Er is een seksbioscoop, en er zijn enkele bioscoopzalen waar enkele malen per jaar een filmfestival wordt gehouden. Ook is er een bioscoop in aanbouw.
Een van de grote organisatoren, The Back Lot, organiseert sinds 2002 elk jaar filmfestivals in Suriname. In december vindt jaarlijks het Internationaal Documentaire festival (IDFA Flies T(r)opics) plaats en in april het Internationaal Speelfilm Festival (IFFR Flies Paramaribo). In 2007 heeft het festival plaatsgevonden van 19 tot en met 29 april in verschillende theaters waaronder Thalia, Stadszending en CCS. Er worden speelfilms van over de hele wereld vertoond. Het filmpubliek is van uiteenlopende leeftijden. Bij de selectie van films wordt daarmee rekening gehouden.
[bewerken] Internationale contacten
Sinds december 2002 hebben de regering van Suriname en het gemeentebestuur van Den Haag een samenwerkingsovereenkomst. Doel van de overeenkomst is dat de bevolking van Suriname en Den Haag met elkaar activiteiten ontwikkelen die gericht zijn op het uitwisselen van kennis, kunst, cultuur en sport. Daarnaast wordt gestimuleerd dat scholen en welzijnsinstellingen in Suriname en Den Haag met elkaar gaan samenwerken.
[bewerken] Economie
Suriname is zeer rijk aan natuurlijke hulpbronnen en wordt op grond daarvan wel als zeventiende land op de lijst van rijkste landen geplaatst. De natuurlijke hulpbronnen omvatten onder andere hout, bauxiet, goud en porseleinaarde (kaolien). Ook bevinden er zich kleine hoeveelheden nikkel, koper, platina en ijzererts.
De belangrijkste pijler van de Surinaamse economie is de winning van bauxiet door Suralco en Billiton bij het plaatsje Moengo, niet ver van Albina. Van de Surinaamse export komt 70 procent op rekening van het bauxiet. Aanverwante industrie: aluinaardefabriek en aluminiumsmelterij (Billiton en Alcoa). Ten zuiden van Paramaribo is door de aanleg van een stuwdam in de rivier de Suriname het Prof. Dr. Ir. W.J. van Blommesteinmeer ontstaan; een waterkrachtcentrale gevoed door het meer, levert elektriciteit, onder meer voor de productie van aluminium. Bouwonderneming: Alcoa.
Andere takken van de economie zijn landbouw en visserij, houtwinning (Bruynzeel) en handel. Landbouwproducten: rijst, bacoven (bananen), palmpitten, kokosnoten, pinda's, rundvlees, kippen, bosproducten, garnalen.
- Export: onder meer rijst, garnalen, bacoven en palmolie.
- Import: Consumptiegoederen, olieproducten, voedingsmiddelen, katoen, productiemiddelen.
Munteenheid: de Surinaamse dollar (=100 cent); code: SRD. Per 1 januari 2004 is de Surinaamse gulden als munteenheid vervangen door de Surinaamse dollar. De nominale waarde werd daarmee met een factor duizend verkleind. Duizend Surinaamse guldens is dus 1 Surinaamse dollar geworden. Een eigenaardig bijeffect is dat het oude muntgeld, dat door de devaluatie niet meer werd gebruikt, opeens het duizendvoudige waard is geworden.
[bewerken] Armoede
Volgens het Ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties leeft in Suriname 15,5% van de bevolking van minder dan 1,25 US$ per dag. [6] De CIA World Factbook schatte dat in 2002 70% van de bevolking onder de armoedegrens leefde. [7]
[bewerken] Onderwijs
Gratis en verplicht voor kinderen tussen 6 en 12 jaar. 93% van de totale bevolking kan lezen en schrijven. Suriname heeft sinds 1967 een universiteit, de Anton de Kom Universiteit van Suriname. Een probleem is het chronisch tekort aan onderwijzend personeel, geld en middelen. Dit geldt vooral voor scholen in het binnenland.
[bewerken] Gezondheidszorg
In Paramaribo bevinden zich drie grotere ziekenhuizen: het Academisch Ziekenhuis Paramaribo, het RK St. Vincentius ziekenhuis en het Diakonessen ziekenhuis. Problemen in de gezondheidszorg zijn grotendeels te wijten aan gebrek aan overheidsgelden; aan de emigratie van artsen en verplegend personeel (braindrain); en aan de gebrekkige transportmogelijkheden. In de binnenlanden wordt de zorg geleverd op zogeheten missieposten. Het Psychiatrisch Centrum Suriname verzorgt de geestelijke gezondheidszorg.
[bewerken] Transport
[bewerken] Luchtvaart
- 1 nationale luchtvaartmaatschappij, de Surinaamse Luchtvaart Maatschappij (SLM)
- 2 binnenlandse/regionale luchtvaartmaatschappijen, Blue Wing Airlines en Gumair
- 1 nationale luchthaven: Johan Adolf Pengel International Airport (Zanderij)
- 4 vliegvelden met verharde landingsstrips
- 41 vliegvelden met onverharde landingsstrips
[bewerken] Treinvervoer
- Suriname bezit de restanten van de voormalige Lawaspoorweg (enkelvoudig spoor) van Onverwacht naar Brownsberg (oorspronkelijk van Paramaribo naar Dam), die sinds de jaren tachtig niet meer in gebruik is, plus de spoorlijn van Apoera naar het Bakhuisgebergte (100 kilometer 'van niets naar nergens'), aangelegd in 1976. Deze is nooit officieel in gebruik genomen. Vrijwel al het rollend materieel is verroest of doorverkocht.
[bewerken] Wegverkeer
- Verharde wegen: 1178 km (1996)
- Onverharde wegen: 3352 km (1996)
- Suriname en buurland Guyana zijn de enige landen op het Amerikaanse vasteland waar links wordt gereden, net zoals in onder andere het Verenigd Koninkrijk en Japan. Veel personenauto's worden uit Japan geïmporteerd, met name tweedehands. De vrachtwagens komen dikwijls tweedehands uit Nederland en hebben als gevolg hiervan het stuur aan de verkeerde kant.
[bewerken] Vervoer over het water
- Dit is voor Suriname de belangrijkste transportmogelijkheid.
- In totaal is er 1200 km aan bevaarbare waterwegen.
- Havens: Albina, Moengo, Nieuw-Nickerie, Paramaribo, Paranam en Wageningen.
[bewerken] Overheid en politiek
[bewerken] Staats- en regeringsvorm
Suriname is naar staatsvorm een presidentiële republiek en naar regeringsvorm een parlementaire democratie. De grondwet dateert van 30 september 1987. Volgens de grondwet van 1975 praktiseerde Suriname een parlementair systeem. Na de militaire machtsovername van 25 februari 1980 werd de grondwet buitenwerking gesteld. Dit gebeurde op 13 augustus 1980 nadat president Ferrier vrijwillig aftrad. Onder druk van de Verenigde Staten, Nederland, Frankrijk en de VN waren de militaire machthebbers genoodzaakt onderhandelingen met de politieke leiders van voor 1980 te voeren. Doel was een terugkeer naar de democratie. Dit staat in de Surinaamse geschiedenis ook wel bekend als het zogenaamde Topberaad (overleg tussen het Militair Gezag en de leiders van de VHP (Jagernath Lachmon) en de NPS (Henck Arron). Resultaat van de onderhandelingen was niet alleen een terugkeer naar de democratie, maar tevens het officieel afschaffen van de grondwet van 1975 en het invoeren van de grondwet van 1987. Deze grondwet werd op 30 september 1987 bij referendum goedgekeurd door het volk van Suriname.
De nieuwe grondwet voorzag in een sterke positie voor de president in het staatsbestel en de invoering van de functie van vice-president. De ministers kregen in vergelijking met de grondwet van 1975 minder macht, omdat ze ondergeschikt werden aan de president, die regeringsleider en staatshoofd is. Het voorstel van een direct gekozen president werd door de oude politiek afgewezen. Daarom wordt de president door het parlement gekozen. Ondanks deze wijze van verkiezing heeft de Surinaamse president aanzienlijke bevoegdheden, vergelijkbaar met die van de Amerikaanse president. In Suriname spreekt men ook wel van een 'sterke' president.
[bewerken] Parlement
Suriname heeft een éénkamerparlement, De Nationale Assemblée (DNA), welke 51 zetels telt en rechtstreeks gekozen wordt voor een termijn van vijf jaar in algemene, vrije en geheime verkiezingen. Voor deze verkiezing wordt het land opgedeeld in kieskringen, waarbinnen een vastgesteld aantal zetels te verdelen zijn. Deze aantallen zijn niet gebaseerd op de huidige bevolkingsomvang, maar nog op die in 1954, waardoor de dunbevolkte kieskringen sterk zijn oververtegenwoordigd en Paramaribo sterk is ondervertegenwoordigd.
Sinds de verkiezingen van mei 2005 is De Nationale Assembléé als volgt samengesteld:
- Coalitiepartijen:
- 23 zetels - Nieuw Front (NF)
- 5 zetels - A Combinatie
- 1 zetel - Democratisch Alternatief 91 (DA '91)
- Oppositiepartijen:
- 15 zetels - Nationale Democratische Partij (NDP)
- 5 zetels - Volksalliantie Voor Vooruitgang (VVV)
- 2 zetels - PVF
[bewerken] Regering
De regering bestaat uit de president, de vice-president en de ministers. De president en vice-president worden gekozen door De Nationale Assemblée. De kandidaten moeten een tweederde meerderheid van de DNA-leden achter zich krijgen. Indien dit na twee stemmingen niet gelukt is, wordt de Verenigde Volksvergadering bijeengeroepen, bestaande uit de 879 leden van alle volksvertegenwoordigingen in het land, welke met een gewone meerderheid de president kiest. De president stelt zelf zijn kabinet van ministers samen en heeft vergaande uitvoerende bevoegdheden. De vice-president is net als de ministers verantwoording verschuldig aan de president.
De huidige regering bestaat uit de volgende personen:
- Runaldo Ronald Venetiaan (NPS) - president
- Ramdien Sardjoe (VHP) - vice-president
- Lygia Kraag-Keteldijk (NPS) - minister van Buitenlandse Zaken
- Maurits Hassankhan (VHP) - minister van Binnenlandse Zaken
- Ivan Fernald (NPS) - minister van Defensie
- Humphrey Hildenberg (NPS) - minister van Financiën
- Joyce Amarello-Williams (SPA) - minister van Arbeid, Technologische Ontwikkelingen en Milieu
- Clifford Marica (SPA) - minister van Handel en Industrie
- Chandrikapersad Santokhi (VHP) - minister van Justitie en Politie
- Kermechend Raghoebarsing (VHP) - minister van Landbouw, Veeteelt en Visserij
- Gregory Rusland (NPS) - minister van Natuurlijke Hulpbronnen
- Edwin Wolf (Pertjajah Luhur) - minister van Onderwijs en Volksontwikkeling
- Ganeshkoemar Kandhai (VHP) - minister van Openbare Werken
- Rick van Ravenswaay (DA '91) - minister van Planning en Ontwikkelingssamenwerking
- Michel Felisi (BEP) - minister van Regionale Ontwikkeling
- Hendrik Setrowidjojo (Pertjajah Luhur) - minister van Sociale Zaken en Volkshuisvesting
- Richel Apinsa (ABOP) - minister van Transport, Communicatie en Toerisme
- Celsius Waterberg (BEP) - minister van Volksgezondheid
Voormalige presidenten:
- Johan Henri Eliza Ferrier (eerste president) (1975-1980)
- Henk Chin A Sen (1980-1982)
- Fred Ramdat Missier (1982-1988)
- Ramsewak Shankar (1988-1990)
- Ivan Graanoogst (1990)
- Johan Kraag (1990-1991)
- Jules Albert Wijdenbosch (1996-2000)
- Runaldo Ronald Venetiaan (1991-1996; 2000 tot heden)
Voormalige vice-presidenten:
- Henck A.E. Arron (1988-1990)
- Jules Albert Wijdenbosch (1990-1991)
- Jules R. Ajodhia (1991-1996; 2000-2005)
- Pretaap Radhakishun (1996-2000)
Voormalige minister-presidenten: (functie afgeschaft bij de inwerkingtreding van de grondwet van 1987) Johan Adolf Pengel (bekend als Jopie), Jules Sedney (premier), Henck A.E. Arron, Errol Alibux, Wim Udenhout en Pretaap Radhakishun.
[bewerken] Rechtssysteem
Het rechtssysteem is gebaseerd op dat van Nederland, zij het dat er duidelijke verschillen zijn op enkele punten. Het concordantiebeginsel kan als verklaring gelden voor de duidelijk aanwijsbare Nederlandse oriëntatie in het rechtsleven. De rechtspraak is in hoogste instantie in handen van het Hof van Justitie van Suriname. De leden van het Hof zijn eveneens belast met rechtspraak in de (lagere) kantongerechten. De rechterlijke macht vindt zijn basis in hoofdstuk XV van de grondwet. De rechters worden benoemd door de president van de Republiek.
[bewerken] Defensie
Suriname beschikt over het Nationale Leger, dat tevens een bescheiden marine- en luchtmacht omvat. Oproepbaar en getraind: circa 7000 man. Voor civiele ordehandhaving: de burgerlijke politie.
[bewerken] Internationale conflicten
- Tussen de rivieren de Litani en de Marowijne ligt een gebied dat wordt betwist door Suriname en Frankrijk (Frans-Guyana).
- Tussen de rivieren de Boven-Corantijn (door Guyana New River genoemd) en de Coeroeni en de Koetari ligt een gebied dat wordt betwist door Suriname en Guyana. Dit gebied staat in Suriname bekend als het Tigri-gebied en in Guyana als de New River Triangle. Bovendien beschouwt Suriname de linkeroever van de Corantijn als grens, terwijl Guyana het midden van de rivier als grens beschouwt. (Zie ook: Berbice.)
- Een derde grensconflict betrof de zeegrens tussen de twee landen voor de monding van de Corantijn. Het geschil was voorgelegd aan het zeerechttribunaal (ITLOS) te Hamburg. ITLOS deed in september 2007 uitspraak wat ertoe resulteerde dat noch Suriname, noch Guyana hun aanspraken volledig gegrond zagen. De door Guyana uitgegeven en door Suriname betwiste 'CGX-concessie' waar vermoedelijk olie aanwezig is, kwam door de nieuwe grensbepaling wel op het gebied van Guyana te liggen.
- Illegale drugshandel: Suriname wordt beschouwd als doorvoerland van illegale drugs vanuit Zuid-Amerika naar Europa en Brazilië, met name cocaïne uit Colombia.
- Illegale wapenhandel: Suriname wordt beschouwd als doorvoerland voor wapens-voor-drugs transacties, met name vinden transacties plaats met de Colombiaanse rebellenbeweging FARC.
[bewerken] Bekende Surinamers
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Literatuur
- Machtsbalans uitvoerende en wetgevende macht - Chander S. Mahabir / Parlementair, oktober 2005, redactie Ulrich Aron, pp. 64-68 / 2005
- Laatste gouverneur, eerste president: de eeuw van Johan Ferrier, Surinamer - John Jansen van Galen / KITLV Uitgeverij / Leiden, 2005
- Smeltkroes: Negen Politiek-Bestuurlijke Vruchten - Jules A. Wijdenbosch / Gopher B.V. / Utrecht, 2004
- Het Suriname-syndroom: de PvdA tussen Den Haag en Paramaribo - John Jansen van Galen / Bert Bakker / 2001
- Jopie Pengel 1916-1970; leven en werk van een Surinaamse politicus; biografie - Hans Breeveld / Schoorl: Conserve, 2000 (Dit is de handelseditie van een proefschrift in de maatschappijwetenschappen, vakgebied Public Administration aan de Anton de Kom Universiteit van Suriname.)
- Hetenachtsdroom: Suriname, erfenis van de slavernij - John Jansen van Galen; naar een idee en met medewerking van John Albert Jansen / 2000
- De toekomst van ons verleden: democratie, etniciteit en politieke machtsvorming in Suriname - Jules Sedney / Paramaribo: Vaco Uitgeversmaatschappij / 1997
- Onafhankelijkheid en Parlementair Stelsel: Hoofdlijnen van een nieuw en democratisch staatsbestel - Hugo K. Fernandes Mendes / Dissertatie / Zwolle: Tjeenk Willink / 1989
- Jagernath Lachmon. Een politieke biografie - Evert Azimullah / Uitgeverij Vaco-Press, Paramaribo 1986
- Het politieke stelsel van Suriname - Coen D. Ooft / 1980
- Rebel op de valreep: een analyse na de persconferentie van de heer J. Lachmon - Rudi F. Kross / Biswakon & Biswakon / 1972
- E.K. Marshall - Ontstaan en ontwikkeling van het Surinaams nationalisme. Natievorming als opgave
[bewerken] Externe links
- Officiële website van het Kabinet van de President van de Republiek Suriname
- Officiële website van de Nationale Assemblée van de Republiek Suriname
- ...meer externe links in de Open Directory
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ a b Algemeen Bureau voor de Statistiek in Suriname: Geselecteerde Census variabelen per district (volkstelling 2007)
- ↑ (en) Verenigde Naties 2004
- ↑ (en) Laatste census 2 augustus 2004 (via V.N.)
- ↑ (en) Niet officiële schatting CIA Factbook 1 juli 2009 (berekend door US Bureau of the Census)
- ↑ A. Zamoyski, Rites of Peace. The fall of Napoleon & the Congress of Vienna, p. 208
- ↑ UNDP: Human development indices - Table 3: Human and income poverty (Population living below $1.25 a day (2000-2007))
- ↑ CIA World Factbook: Population below poverty line
| Unie van Zuid-Amerikaanse Naties | |
|---|---|
|
Verklaring van Cusco · Oprichtingsverdrag · Bank van het Zuiden |
|
| Landen in Zuid-Amerika |
|---|
|
Argentinië · Bolivia · Brazilië · Chili · Colombia · Ecuador · Guyana · Paraguay · Peru · Suriname · Uruguay · Venezuela Niet zelfstandig: Falklandeilanden · Frans-Guyana · Zuid-Georgië en de Zuidelijke Sandwicheilanden |