Kasteel Te Merwe

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Kasteel Te Merwe of Huis ter Merwede is een voormalig middeleeuws kasteel ten oosten van de stad Dordrecht aan de Merwede. Het kasteel is gebouwd tussen de jaren 1307 en 1335 op het knooppunt van de rivieren Oude Maas, Noord en Merwede, als plaats waar het stapelrecht werd uitgeoefend. Van het kasteel resteert nog een 14-eeuwse toren met muren van ongeveer 2 meter dikte, die volledig schuil gaat tussen oeverbegroeiing, een gevangenis en een industrieterrein.

De bouw van het huis werd voltooid in 1335, het was waarschijnlijk niet echt een kasteel, maar meer een ridderhofstad. Het werd beheerd door de familie van der Merwe of van der Merwede. Honderd jaar later, werd tijdens het Beleg van Dordrecht (1418) het onderkomen ingenomen door Jacoba van Beieren, en fungeerde het als uitvalsbasis voor de inname van de stad. De stedelingen wisten echter Jacoba en haar volgelingen te verjagen en verwoestten het huis gedeeltelijk. Het zou het nooit meer opgebouwd worden in zijn oorspronkelijke staat.

Het was het tweede kasteel van de heren Van der Merwede, dat in 1418 (Beleg van Dordrecht) en enkele jaren later in 1421 (door de Sint-Elisabethsvloed) vrijwel geheel werd vernield. De eerste vermelding van het huis aan de Merwede dateert van 1335. Uit deze vermelding blijkt dat het huis geen eigendom is van de familie Van der Merwede, maar van de heren Van Putten en Strijen. De laatste bewoners waren Willem van Brederode 1380-1451 en Margaretha van der Merwede-Stein. De ruïne werd na 1421 nooit meer bewoond.

In de jaren veertig van de vorige eeuw is archeologisch onderzoek verricht. Dit heeft duidelijk gemaakt dat twee bouwfasen zijn te onderscheiden binnen dit huis van de heren Van der Merwede. De ruïne is thans eigendom van de gemeente en vrij de bezichtigen.

[bewerken] Bezitters

Sommige historici denken dat voor de oorspronkelijke bebouwing er een kasteel stond dat het bezit was van de graven van Holland (vanaf Dirk III en Dirk IV van Holland) en later het huis ter Merwede er werd gebouwd. de volgende heren bezaten het huis als leen van de graven van Holland.

• Daniel (I) van der Merwede (1132 - 1172), ~ Adelheid van Voorne
• Daniel (II) van der Merwede (1155 - 1200), getrouwd met een vrouw uit het geslacht Van Linde (Lutgarde van Lynden)
• Daniel (III) van der Merwede (1180 - 1252), getrouwd met een vrouw uit het geslacht Van Heeswijk
• Daniel (IV) van der Merwede (1207 - 1270), ~ (1) Ida van der Does, (2) getrouwd met een vrouw uit het geslacht Van Putten.
• Daniel (V) van der Merwede (? - 1293/1296) getrouwd met een vrouw uit het geslacht Van Brederode-van Doortoghe
• Daniel (VI) van der Merwede (? - 1321/1331), ~ (1) Hadewich van Borsselen, (2) Beatrix van Alkemade
• Daniel (VII) van der Merwede (? - 26 september 1345) ~ Johanna van der Eem
• Daniel (VIII) van der Merwede (? - 1360/1370) ~ Margretha van Steijn
• Daniel (IX) van der Merwede (? - 1403) ~ Margretha van Heinen
  • Margretha van der Merwede (1393 - 1451) huwde Willem van Brederode
• de Paula Lopes genealogie tot van der Merwede

• Jacoba van Beieren (1418)