Lodewijk Pincoffs
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Lodewijk Pincoffs (Rotterdam, 7 juni 1827 – New York 28 september 1911) was een Rotterdams zakenman die een belangrijke rol speelde in de totstandkoming van de Rotterdamse havens op het toenmalige eiland Feijenoord. Hij kreeg enkele hoge onderscheidingen, maar viel van zijn voetstuk door frauduleus handelen. In de jaren '90 werd Pincoffs min of meer weer in genade aangenomen met enkele vernoemingen en een standbeeld.
In zijn jeugd zat Pincoffs op Rotterdamse privé-scholen en ging hij naar een handelsschool in Duitsland. Hij wordt vanaf 1849 als koopman actief. Samen met zijn zwager Henry Polak Kerdijk richt hij zich op handel met Afrika.
Inhoud |
[bewerken] Politicus
In 1856, op 28-jarige leeftijd, komt Pincoffs in de Rotterdamse gemeenteraad. In de raad en het stadsbestuur vindt hij aanvankelijk weinig medewerking voor, onder andere, de ontwikkeling van het havengebied op Feijenoord.
Pincoffs is actief betrokken bij het oprichten van de Holland-Amerika Lijn, de Rotterdamsche Bank, de Heineken-brouwerij te Rotterdam en de Nederlandsch-Indische Gas Maatschappij. Bij een aantal van deze projecten werkt hij samen met Marten Mees, een Rotterdams zakenman en bankier.
In deze jaren vergaart Pincoffs veel aanzien. Zo wordt hij in 1858 lid van de Provinciale Staten van Zuid-Holland en in 1872 (als eerste joodse Nederlander) lid van de Eerste Kamer. In 1879 werd zijn Eerste Kamerlidmaatschap vervallen verklaard wegens faillissement.
[bewerken] Zakenman
In 1872 richt Pincoffs de Rotterdamsche Handelsvereeniging op met een kapitaal van vijftien miljoen gulden. Voor die tijd een enorm bedrag. In de RHV, die voor het merendeel met buitenlands kapitaal was opgericht,[1] participeerden velen uit de top van de Rotterdamse financiële wereld. De oprichting van de RHV zou je het startschot kunnen noemen voor de havenontwikkeling op de linker Maasoever. Voor rekening van de gemeente en het Rijk kwamen respctievelijk de Noorderhaven (de tegenwoordige Koningshaven) en de Spoorweghaven; de RHV nam de Binnenhaven en de Entrepothaven voor haar rekening. Deze laatste twee havens vormden met de tussenliggende terreinen en de terreinen langs de Koningshaven en de noordoostzijde van Spoorweghaven, samen de Handelsinrichtingen. De Gemeente Rotterdam verplichtte zich om een oeververbinding aan te leggen. De Willemsbrug over de Nieuwe Maas en de Koninginnebrug over de Koningshaven werden in 1878 geopend.
Pincoffs had jarenlang de cijfers van zijn eigen zieltogende Afrikaansche Handelsvereeniging zodanig rooskleurig voorgesteld, dat hij het gedaan kreeg dat de Rotterdamsche Handelsvereeniging grote sommen geld stak in de Afrikaansche. Als deze onderneming in 1879 niettemin het faillissement nadert, kan Pincoffs de vervalsingen in de boekhouding niet langer verborgen houden en komt alles aan het licht. Hij neemt de benen, via Frankrijk en Engeland, naar de Verenigde Staten, een - zeker voor die tijd - gigantische miljoenenschuld achterlatend. Pincoffs wordt bij verstek veroordeeld voor valsheid in geschrifte en bedrieglijke bankbreuk. Hij leefde tot zijn overlijden onder behoeftige omstandigheden; hij was eigenaar van een sigarenwinkel in New York.
Het is goed hier op te merken dat niet de Rotterdamsche Handelsvereenging failliet is gegaan, maar de Afrikaansche. Wel is het zo dat de financiële positie van de RHV na het debacle abominabel slecht was. Mede omdat ze geen fiducie hadden in een rendabele exploitatie van de Handelsinrichtingen in de toekomst, besloten de aandeelhouders in 1882 de Handelsinrichtingen voor 4 miljoen gulden aan de gemeente te verkopen en de naamloze vennootschap Rotterdamsche Handelsvereeniging N.V. te liquideren.
[bewerken] Onderscheidingen
Hij was Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw en Commandeur in de Orde van de Eikenkroon, 1874. Op 23 oktober 1992 werd besloten de Lodewijk Pincoffsweg, het Lodewijk Pincoffsplein en de Lodewijk Pincoffsbrug naar hem te vernoemen, alle op de Kop van Zuid in Rotterdam-Feijenoord. Verder staat voor het entrepotgebouw een standbeeld van Pincoffs. Eind 2007 is een hotel geopend dat zijn naam draagt.[2]
[bewerken] Trivia
- Pincoffs was lid van Frédéric Royal, de oudste vrijmetselaarsloge in Rotterdam.[2]
- Pincoffs kluis in het voormalige Douanekantoor bij het Poortgebouw op de Kop van Zuid in Rotterdam werd op 28 februari 2006 gekraakt door meesterkraker Wim van den Hoogen. De inhoud viel echter tegen: een Franse pijp en een thermometer uit 1873.
- Het eiland Feijenoord was in de tijd van Pincoffs afgescheiden van het eiland IJsselmonde door het Zwanengat, dat ongeveer van de zuidpunt van het huidige Noordereiland naar het Mallegat liep.
- In september 2008 verscheen de roman "Langzame Wals" van de Nederlandse schrijver Robert Haasnoot. De roman is deels geïnspireerd op het leven van Lodewijk Pincoffs.
[bewerken] Externe link
Bronnen, noten en/of referenties: