Stedenbaan

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Stedenbaan is een openbaar vervoer- en ruimtelijke ordening project in de Zuidvleugel, het zuidelijk deel van de Randstad dat binnen de grenzen van de provincie Zuid-Holland valt.

Inhoud 1 Stedenbaan in het kort 2 Integrale aanpak en ambitie 3 Stations 4 Bronnen, noten en/of referenties

[bewerken] Stedenbaan in het kort

Stedenbaan staat voor een integrale visie op de ontwikkeling van een hoogwaardig metro-achtig vervoersproduct op het bestaande spoorwegennet en een regionale verstedelijkingsopgave rond de stations. Deze integrale en regionale aanpak maakt Stedenbaan een vorm van transit-oriented development.

Het toekomstige vervoersproduct kan worden vergeleken met de S-Bahn in Duitssprekende landen en de RER in Franstalige gebieden. Ook Randstadspoor rond de stad Utrecht en Regionet in Noord-Holland zijn hiermee vergelijkbaar, maar deze hebben in vergelijking met Stedenbaan weinig relatie met een regionaal verstedelijkingsprogramma.

Stedenbaan beslaat ruwweg het gebied langs de trajecten Hillegom/Sassenheim-Dordrecht, Den Haag-Gouda en Rotterdam-Gouda.

De gedachte achter Stedenbaan is, dat op het spoor Sprinters (snelle stoptreinen) gaan rijden in een hogere frequentie dan de huidige treinen. Ook wordt er een aantal (tot 2020 maximaal 4) nieuwe stations aangelegd, waaronder in Sassenheim, Zoetermeer-Bleiswijk (Bleizo), Schiedam-Noord (Kethel) en mogelijk Gouweknoop bij Gouda. Rondom de stations zou een groot gedeelte van de woning- en kantorenbouwopgave in dit deel van de Randstad moeten worden geconcentreerd.

[bewerken] Integrale aanpak en ambitie

De Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening en de Nota Ruimte van begin deze eeuw concentreerden zich op het schaalniveau van de netwerkstad. Er werden 7 nationale Stedelijke Netwerken benoemd met de Randstad als het belangrijkste netwerk. De uitwerking van de opgaven van de Randstad werd gekoppeld aan de Noord- en Zuidvleugel. Stedenbaan is een antwoord op de integrale visie die nodig is op samenhangende mobiliteit en op de samenhang van die mobiliteit met de verstedelijkingsopgave.

Stedenbaan is een initiatief van het Bestuurlijk Platform Zuidvleugel ^[1].

De Stedenbaanambitie wordt breed gedragen: de hoofdspoorlijnen in Randstad Zuid (de Zuidvleugel) vormen nu al de ruggengraat van het stedennetwerk met als kernen Rotterdam, Den Haag, Leiden, Dordrecht en Gouda. Deze ‘Metropoolregio Rotterdam – Den Haag’ omvat ruim 3 miljoen inwoners binnen een straal van 30 km. De Zuidvleugel wil de concurrentiepositie van deze regio in noordwest Europa verbeteren en de keuzemogelijkheden voor inwoners, gebruikers en bezoekers vergroten door meer differentiatie in centra en woonmilieus en betere (interne en externe) bereikbaarheid. Dat kan alleen door de ruggengraat van de Zuidvleugel drastisch te verbeteren en beter te benutten. Stedenbaan beoogt enerzijds intensivering, kwaliteitsverbetering en differentiatie van het ruimtegebruik nabij de stations. Stedenbaan beoogt anderzijds een Zuidvleugelmetro, waarmee je hoogfrequent (‘spoorboekloos’) kunt reizen. Door een perfecte combinatie van Zuidvleugelnet (Intercity's, Sprinters, RandstadRail, Rotterdamse metro, RijnGouwelijn, Merwede-Lingelijn) en ketenmobiliteit (fiets en P+R) moet men vanuit elke woning binnen ¾ uur ¾ van de Zuidvleugel op een duurzame wijze kunnen bereiken en een ruime keus krijgen aan werkgelegenheid en voorzieningen.

Om dit te bereiken heeft Stedenbaan gekozen voor een integrale benadering: een combinatie van de verbetering van het regionale openbaar vervoer en de ruimtelijke ontwikkeling. Enerzijds is Stedenbaan is een regionaal vervoerssysteem dat ruim een kwart van het totale stedelijk gebied in de Zuidvleugel bestrijkt. De Stedenbaan beslaat het hoofdrailnet van Hillegom/Sassenheim tot Dordrecht en van Rotterdam/Den Haag tot Gouda. Het Stedenbaannet omvat 32 bestaande stations en plannen voor een aantal kansrijke nieuwe stations.

Anderzijds heeft Stedenbaan ook een duidelijke ruimtelijke ambitie. De hypothese is dat ongeveer vijfendertig procent van de nieuwe woningen en twee derde van de nieuwe kantoren in de Zuidvleugel tot 2020 een plaats kan krijgen binnen een straal van circa 1200 meter rond de stations van de Stedenbaan. Dit gaat om ca. 25.000 - 40.000 woningen en 0,7 tot 1,2 miljoen m² kantoren. Verder spannen de Zuidvleugelpartners zich ook in voor de vestiging van voorzieningen (detailhandel, onderwijs, zorg en vermaak) in de directe nabijheid van de Stedenbaanstations.

De doelen van de integrale benadering van Stedenbaan is dat er meer treinen vaker en sneller gaan rijden over bestaand spoor; dat de stations beter bereikbaar zijn met openbaar vervoer, fiets en auto; dat de stations en hun omgeving veilig en uitnodigend zijn; dat er meer aantrekkelijke kantoren en woningen komen in de omgeving van stations Deze doelen wil Stedenbaan bereiken door de samenwerking tussen overheden (Zuidvleugelregio’s en gemeenten), OV-bedrijven en vastgoedsector in de Zuidvleugel te versterken. De NS en de betrokken regio’s (Holland Rijnland, Haaglanden, Stadsregio Rotterdam, Midden-Holland en Drechtsteden) hebben in april 2006 een intentieovereenkomst getekend voor de verdere ontwikkeling van de Stedenbaan.

Stedenbaan koppelt dus een forse verbeteringsslag in het openbaar vervoer aan nieuwe ruimtelijke ontwikkelingsmogelijkheden rond stations: snel en frequent rijdende treinen op het spoor en een intensief programma voor woningbouw, kantoren, voorzieningen en openbare ruimte gaan hand in hand. De intentieovereenkomst die met de NS is gesloten is in 2007 uitgebouwd naar een uitvoeringsovereenkomst. Stedenbaan heeft de kansen en problemen op het gebied van ketenmobiliteit – het beter op elkaar afstemmen van het voor- en natransport van en naar de stations – in kaart gebracht en op basis daarvan in december 2007 afspraken maken met de partners om de ketenmobiliteit (P+R en fiets). Op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling is er een ruimtelijk ambitiedocument opgesteld op basis waarvan verstedelijkingsafspraken zullen worden gemaakt. In december 2008 zijn overeenkomsten ondertekend over de sociale veiligheid op en rond de stations, de informatievoorziening en over de kwaliteit van de stations en de stationsomgevingen.

Op rijksniveau staat Stedenbaan inmiddels steviger op de agenda. In de structuurvisie Randstad 2040 is Stedenbaan opgenomen als voorloper voor het werken aan ruimte en mobiliteit in de Randstad. De uitvoeringsalliantie centrum- en knooppuntontwikkeling die ter uitvoering van Randstad 2040 start zal zich mede gaan baseren op de ervaringen van Stedenbaan.

[bewerken] Stations

De volgende stations maken deel uit van het project Stedenbaan: