Westland (gemeente)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
 |
|||
|
|||
.svg) |
|||
|
|
|||
| Provincie | Zuid-Holland | ||
|
|
|||
| Oppervlakte | 90,59 km² | ||
| - land | 79,72 km² | ||
| - water | 10,87 km² | ||
| Inwoners (30 nov. 2009) | 99.768? (1251/km²) | ||
| Hoofdplaats | Naaldwijk | ||
| Belangrijke verkeersaders | A20, A4, N222 (Bloemenroute/Veilingroute) | ||
|
|
|||
| Burgemeester (lijst) | Jacques van der Tak (CDA) | ||
|
|
|||
| Gemiddeld inkomen (2006) | € 13.600 per inw. | ||
| Gem. WOZ-waarde (2008) | € 273.000 | ||
| WW-uitkeringen (2007) | 9 per 1000 inw. | ||
| Autobezit (2007) | 459 per 1000 inw. | ||
|
|
|||
| Postcode(s) | 2291,2292, 2671 - 2694 | ||
| Netnummer(s) | 0174 | ||
| CBS-code | 1783 | ||
| CBS-wijkindeling | zie wijken en buurten | ||
| Website | www.gemeentewestland.nl | ||
 |
|||
|
|||
Westland (
uitspraak (info·uitleg)) is een gemeente in de Nederlandse provincie Zuid-Holland. De gemeente ligt in de streek het Westland en telt 99.768 inwoners (30 nov. 2009, bron: CBS), op een oppervlak van 90,59 km², waarvan een landoppervlakte van 7990 ha en een oppervlakte van binnenwater van 1060 ha. De gemeente Westland maakt deel uit van het kaderwetgebied Haaglanden.
De gemeente is op 1 januari 2004 ontstaan door gemeentelijke herindeling Westland waarbij de gemeenten De Lier, 's-Gravenzande, Monster, Naaldwijk en Wateringen werden samengevoegd.
De twee overige Westlandse gemeenten, Maasland en Schipluiden, hebben er voor gekozen om hun eigen weg te gaan. Ze zijn (eveneens op 1 januari 2004) samengevoegd tot de gemeente Midden-Delfland.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
[bewerken] Recente geschiedenis
Voordat de gemeentelijke herindeling Westland een feit was, bestond de regio Westland uit zeven aparte gemeenten. Toen in de jaren negentig van de twintigste eeuw de vraag op kwam of samengaan niet voordeliger zou zijn, werd een onderzoeksbureau gevraagd een advies te geven. Deze gaf in 2001 het advies dat het samengaan van de zeven gemeenten het best was om sterk te staan richting de grote buurgemeenten.[1] De verschillende gemeenteraden waren nog niet unaniem eens over de te kiezen variant, waarna in iedere kern op 19 september 2001 een referendum werd gehouden onder de bevolking. Omdat het na deze referenda nog niet duidelijk was nam de provincie Zuid-Holland de regie over. Zij stelden een variant voor en lieten de gemeenten erop reageren.[2] Hierna stuurde de provincie het advies naar het Ministerie van Binnenlandse Zaken die er een wetsvoorstel van maakten. Dit wetsvoorstel werd voorgelegd aan de ministerraad die ermee instemde.[3]
22 mei 2003 werd de wet zonder stemming aangenomen door de Tweede Kamer en op 17 juni 2003 als hamerstuk afgedaan door de Eerste Kamer.[4] Op 1 september 2003[5] trad de "wet gemeentelijke herindeling van het Westland" in werking waarin staat dat de gemeenten De Lier, 's-Gravenzande, Maasland, Monster, Naaldwijk, Schipluiden en Wateringen opgeheven zouden worden. Met ingang van de datum van herindeling, 1 januari 2004, zouden de gemeenten Westland en Midden-Delfland ingesteld worden.
[bewerken] Geografie
[bewerken] Ligging
De gemeente Westland ligt in het westen van de Nederlandse provincie Zuid-Holland in de regio Westland. Daarnaast is zij onderdeel van het Stadsgewest Haaglanden en ligt zij op het grondgebied van het Hoogheemraadschap Delfland. Westland grenst in het noorden aan Den Haag, aan het noord-oosten voor een klein deel aan Rijswijk, in het oosten aan Midden-Delfland, in het zuiden aan de deelgemeente Hoek van Holland en in het zuid-oosten aan Maassluis. Aan de westkant grenst de gemeente aan een natuurlijke grens, de Noordzee. De steden Delft en Rotterdam met de Rotterdamse haven liggen op een geringe afstand van de gemeente.
De gemeente bestaat uit elf kernen: De Lier, 's-Gravenzande, Heenweg, Honselersdijk, Kwintsheul, Maasdijk, Monster, Naaldwijk, Poeldijk, Ter Heijde en Wateringen[6]. Daarnaast zijn er nog een achttal buurtschappen: Baakwoning, Blaker, Mariëndijk, Nieuwe Tuinen, Oostbuurt, Rolpaal, Westerlee en Westerhonk.
[bewerken] Strand
Het strand van Westland, voor de kust van 's-Gravenzande, Ter Heijde en Monster strekt zich uit over 8 kilometer tussen Kijkduin en Hoek van Holland. Het Westlandse strand heeft geen boulevard, maar brede duinen langs de kustlijn. De functie van deze duinen is hoogwaterkering en tevens is het een natuurgebied. Ten noorden van Ter Heijde vallen de duinen onder het natuurgebied Solleveld, waarvan Dunea de eigenaar is en ten zuiden van Ter Heijde vallen de duinen onder natuurgebied de Kapittelduinen. Langs de duinen ligt een fietspad wat deel uitmaakt van Lange Fietsroute 1.
Via zeven officiële strandopgangen is het strand te bereiken. Bij deze opgangen zijn ook de voorzieningen geconcentreerd. Zo staan er bij vier strandopgangen een wachtpost van de Vrijwillige Reddingsbrigade; bij Monster is er een vestiging van de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij. Daarnaast staan er tien strandpaviljoens op het Westlandse strand, waarvan vijf in Monster en vijf in 's-Gravenzande. Ook staan er diverse toiletten en douches bij de strandopgangen.
Niet iedere strandopgang heeft parkeergelegenheden. Strandopgang Molenslag (Monster) heeft 1.000 parkeerplaatsen, Ter Heijde heeft er 250, slag Beukel ('s-Gravenzande) heeft er 900 en Vlugtenburg ('s-Gravenzande) heeft 1.200 parkeerplaatsen.[7]
[bewerken] Natuur
De omvangrijkste natuurgebieden in de gemeente zijn de duingebieden aan de Westlandse kust. Het hierboven al genoemde gebied Solleveld is een oud duingebied tussen Kijkduin en Ter Heijde en bestaat uit duinen, duinbossen, graslanden, duinheiden, struwelen, ruigten en plassen.[8] In het gebied komt onder andere de roodborsttapuit, sprinkhaanzanger, nachtegaal, graspieper, boomklever, kleine bonte specht en glanskop voor. Ook komen de rugstreeppad en zandhagedis er voor.
Een ander beschermd duingebied zijn de Kapittelduinen tussen Monster en de maasmond van ongeveer 500 ha groot. Dit gebied is vooral open met gras- en kruidenvegetatie en bestaat uit duinen, vochtige duinvalleien, duinplassen, duin- en landgoedbossen, graslanden, struwelen, ruigten en een aantal dijktrajecten.[8] De Kapittelduinen en Solleveld vormen samen de Solleveld & Kapittelduinen, een Natura 2000-gebied en is daarmee onderdeel van het Europees netwerk van beschermde natuurgebieden.
Het Staelduinse Bos is het laatste restant van de estuariumduinen van de Oude Maas, dat door inpoldering nu meer landinwaarts is gelegen. Het bos van 95 ha bestaande uit vooral eiken en buiken is na 1850 aangelegd op de duinen. Onder andere komt er het kruipend stalkruid en geel walstro voor en in het najaar groeien er veel soorten paddenstoelen. In het gebied bevindt zich een verlaten Duits bunkercomplex waar nu zes soorten vleermuizen in overwinteren.[9]
Een ander bijzonder natuurgebied is de Zeven Gaten, in Honselersdijk van 4,5 ha. Het bestaat uit zeven brede sloten, ook wel gaten genoemd in de volksmond, met ertussen brede kavels. Sinds de vastlegging van het gebied door Nicolaus Cruquius is het gebied niet meer veranderd.
[bewerken] Demografie
| Kern | Inwoners |
|---|---|
| De Lier | 11.862 |
| 's-Gravenzande | 20.068 |
| Honselersdijk | 7.515 |
| Kwintsheul | 3.649 |
| Maasdijk | 3.948 |
| Monster | 13.753 |
| Naaldwijk | 18.131 |
| Poeldijk | 5.852 |
| Ter Heijde | 614 |
| Wateringen | 14.062 |
De bevolking van de gemeente Westland bestond in 2006 uit 98.328 mensen. Daarvan waren er 26.277 in de categorie 0-19 jaar. In de categorie 20-29 waren dat 10.421 mensen. In de categorie 30-39 waren dit er 13.841 mensen en voor de categorie 40-49 was dit 15.656 mensen. Zo'n 18.729 mensen zaten in de categorie 50-64. In de categorie 65-79 bevonden er 10.272 mensen en in de laatste categorie van 80 jaar en ouder bevonden 3.132 mensen. Van de Westlandse bevolking was 13,6% 65 jaar of ouder. In Nederland ligt dit percentage op 14,3%.[11]
Verwacht wordt dat de bevolking in Westland tussen 2006 en 2025 met 12% zal stijgen, voor Nederland is dit percentage 3,7% en voor Zuid-Holland 6%.[12] Van de bevolking is 50,0% vrouw.
In de gemeente wonen 8.646 allochtonen, 8,8% van de totale bevolking, in Nederland is dit percentage 19,3% en in Zuid-Holland is dit percentage 26,1%. Van de allochtonen zijn er 4.640 westers en 4.006 niet-westers. Van de niet-westerse allochtonen komt het merendeel, 1.331 mensen uit Marokko. Uit Suriname komen 583 mensen en uit Turkije 404. Zo'n 183 mensen komen van de Nederlandse Antillen en Aruba. Van de westerse allochtonen komen er 2.766 uit de Europese Unie (toen nog met 25 landen). Uit Indonesië zijn 1.225 mensen afkomstig.
[bewerken] Bestuur
[bewerken] Gemeenteraad
De gemeenteraad telt 37 zetels, verdeeld over zes partijen, te weten:
- CDA (12)
- GemeenteBelang Westland (11)
- LPF Westland (5)
- PvdA/GroenLinks (4)
- VVD (3)
- SGP/ChristenUnie (2)
[bewerken] College van B&W
Het College van Burgemeester en Wethouders bestaat uit het CDA, GemeenteBelang Westland en de LPF. De burgemeester is Sjaak van der Tak (CDA), voormalig wethouder in Rotterdam.
- Wethouder Theo Duijvestijn (CDA);
- Wethouder Marga Goeij-van der Klugt (CDA);
- Wethouder Bram Meijer (GemeenteBelang Westland);
- Wethouder Arne Weverling (GemeenteBelang Westland);
- Wethouder Ben van der Stee (LPF Westland).
[bewerken] Heraldiek
Het wapen van Westland komt uit het jaar 2004 en bevat delen van de wapens van de vorige gemeenten die opgingen in Westland. Op de bovenste zijde wordt een leeuw getoond wat staat voor de relaties van de graven van Holland die zij in de Middeleeuwen hadden met de heren van Naaldwijk. De leeuw van Holland en die van Naaldwijk zijn precies hetzelfde. De leeuw van 's-Gravenzande verschilt wel met die van Holland, maar is daar wel van afgeleid. De kleuren van De Lier komen terug doordat de in het bovenste gedeelte van het schild de kleuren rood en wit gehandhaafd zijn. Het onderste deel staat voor het vruchtbare Westlandse land achter de duinen. De zilverkleurige tanden staat voor de glastuinbouw, wat in de regio zeer belangrijk is. De vijf punten stellen de vijf voormalige gemeenten voor die gezamenlijk de krachten hebben gebundeld. Bovenop het schild is een parelkroon te zien, die afgeleid is van het schild van Monster. Monster had als enige gemeente een parelkroon boven het schild en wordt inmiddels niet meer verleend, alleen deze bestaande kon nog overgenomen worden.[13]
De beschrijving is als volgt: Doorsneden; I in zilver een uitkomende leeuw van keel getongd en genageld van azuur; II in sinopel een vijfmaal uitgetande dwarsbalk van zilver. Het schild gedekt met een gouden kroon van veertien parels, waarop drie parels.
Sinds 2005 heeft de gemeente de huidige vlag. In deze vlag zijn elementen van het wapen in verwerkt.[14]
[bewerken] Economie
 Zie Economie van het Westland voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
De economie van het Westland, de gemeente Westland en Midden-Delfland samen, bestaat voornamelijk uit tuinbouwbedrijven en het MKB in het algemeen. Daarnaast is de regio door onder meer Floraholland belangrijk voor de distributie en verwerking van (tuinbouw)producten. De recreatie-, zorg- en onderwijssectoren zijn relatief kleinschalig en regionaal gericht. Ook de dienstensector is in het Westland klein vergeleken met de rest van Nederland. De bruto toegevoegde waarde van de regio bedroeg in 2007 € 3 miljard, wat neerkomt op 2,5% van de economie van Zuid-Holland. De gemeente Westland behoorde in 2007 tot de 150 meest economisch krachtige gemeentes van Nederland.[15]
De toekomst van het Westland op economisch gebied hangt af van de ontwikkeling van de tuinbouwsector. Deze sector vertegenwoordigde in 2007 een bruto toegevoegde waarde van €1.4 miljard wat bijna de helft is van het totaal.[16]
Tuinders nemen het grootste deel in van die €1.4 miljard, namelijk de helft. Terwijl het aantal hectare glas afneemt, neemt de toegevoegde waarde van de productiebedrijven toe door proces- en teeltinnovaties. Gesteld kan worden dat de tuinbouwgrond steeds beter benut wordt. Toch zijn er, door de krapte aan tuinbouwgrond, telers die buiten het Westland een extra bedrijf beginnen. Deze bedrijven worden vaak wel vanuit het Westland bestuurd.[16]
Verwerkings- en distributiebedrijven zorgen voor 10% van de toegevoegde waarde. 40% van de toegevoegde waarde die in de Westlandse tuinbouwketen wordt gerealiseerd, wordt gecreëerd door toeleveringsbdrijven van bijvoorbeeld zaden, kassen of kennis. Toeleveringen van buitenlandse producten die in het Westland gedistribueerd moeten worden en producten die door toeleveringsbedrijven aan het buitenland worden geleverd, zijn niet in beschouwing genomen, waardoor de cijfers in werkelijkheid hoger zijn.[16][17]
[bewerken] Cultuur
De verenigingen vaak gedragen door vrijwilligers in Westland zijn belangrijk voor een groot aanbod aan cultuur in de gemeente. In de dorpskernen zijn veel zangkoren, waaronder veel kerkkoren, orkesten en toneelverenigingen. Ook is er een zeer groot aandeel van amateurkunstgezelschappen. Elf Westlandse toneelverenigingen zijn aangesloten bij het overkoepelende Westlands Theater Centrum; zij willen het amateurtheater in de gemeente verder ontwikkelen. Zestien muziekverenigingen zijn lid van de overkoepelende Westlandse Federatie van Muziekverenigingen; zij organiseren gezamenlijk met de verenigingen onder andere concerten en taptoe festivals.[18]
Waterpop, een festival die in 2007 30 jaar bestond is het meest bekende festival van Westland waar jaarlijks 8000 bezoekers op af komen. Een ander bekend evenement is Tonen 2000, een tweejaarlijks internationaal korenfestival.[18] Ook het Varend Corso, een jaarlijks evenement met versierde boten, doet onder andere de gemeente Westland aan.[19]
Het WestlandTheater de Naald in het centrum van Naaldwijk is een theater met twee zalen. In de grote zaal is er plaats voor 474 mensen en in de kleine zaal plaats voor 115 mensen. In het seizoen 2007 - 2008 werden er 150 voorstellingen gehouden met 50.000 theaterbezoekers, 30.000 bioscoopbezoekers en 20.000 bezoekers van amateurproducties. In het WestlandTheater, maar ook op andere plaatsen, zoals de Hofboerderij worden regelmatig tentoonstellingen van beeldende kunst gehouden.[18]
Vier musea zijn gevestigd in Westland. Het Westlands Museum voor Streek en Tuinbouwhistorie is een museum gevestigd in Honselersdijk waar de Westlandse geschiedenis behandeld wordt. Bij het museum ligt ook de 'Historische Tuin' met verschillende soorten kassen en gewassen uit vroegere tijden. Naast het Westlands Museum is er in de gemeente ook Museum De Timmerwerf, Themapark De Westlandse Druif en het Westlands Schaatsmuseum.[18]
De gemeente Westland subsideert jaarlijks 66 culturele instellingen; in 2006 gaf zij € 3,5 miljoen uit aan cultuur. De bibliotheek kreeg daarvan € 1,5 miljoen en WestlandTheater De Naald kreeg € 975.000.[18]
[bewerken] Monumenten
De gemeente Westland is 55 rijksmonumenten rijk, waaronder drie molens: Windlust, de Molen van Maat en De Vier Winden en een poldermolenromp. Ook tien kerkelijke gebouwen zijn verheven tot rijksmonument, zoals de Lierse Dom, de Hervormde Kerk van Monster, de Oude Kerk van Naaldwijk en de Dorpskerk van 's-Gravenzande. Verder hebben elf boerderijen de beschermende status. Een ander belangrijk monument voor de regio is Holle Watering 26, of Sonnehoeck wat waarschijnlijk een van de eerste tuindersbedrijven in het Westland is. Van het Huis Honselaarsdijk resteert alleen nog het Nederhof wat in de tijd van Frederik Hendrik diende als gastenkwartier. De Oranjesluis uit 1676 is een bekend monument aan de druk bereden Maasdijk. Een opmerkelijk rijksmonument is de grafkelder van Herckenrath in Monster uit 1844 met veertien grafkisten waarvan de laatste bijzetting in 1906 plaats vond. Het enige rijksmonument wat geen bouwwerk is, is het secretaireorgel en bevindt zich in de kerk van de Vereniging van Vrijzinnig Hervormden te Maasdijk.[20]
| Voor alle rijksmonumenten in Westland zie hier |
[bewerken] Sport
In de gemeente Westland beoefenen gemiddeld meer personen binnen- en buitensporten dan in de rest van Nederland. Oorzaak hiervan kan zijn de gemeenschapszin en de identiteitsbeleving van de inwoners en wellicht ook de relatief hoge welvaart van de regio. Iedere Westlandse kern, behalve Heenweg beschikt over een eigen sportpark, waarbij er geen duidelijke relatie is tussen de grootte van het sportpark en het aantal bewoners van de kern. Sommige grote verenigingen, zoals bijvoorbeeld de handbalvereniging Quintus in Kwintsheul, zijn in kleine kernen aanwezig. Verhoudingsgewijs hebben de grotere kernen Naaldwijk en 's-Gravenzande relatief gezien minder sporthallen dan de overige kernen.[21]
In Westland zijn ongeveer 125 sportverenigingen waarvan er 50 door de gemeente worden gesubsidieerd. Deze verenigingen zijn belangrijk voor de maatschappelijke en persoonlijke ontwikkeling van kinderen. Vaak is het bedrijfsleven erg betrokken bij de Westlandse sportverenigingen.[21]
Naast amateurclubs wordt er in Westland ook topsport bedreven. Topsport wordt in Westland gespeeld bij de handbalvereniging Van der Voort Quintus uit Kwintsheul, die op nationaal en internationaal gebied succesvol presteren en zowel een damesteam als een herenteam in de eredivisie hebben spelen. Westlandia is de enige Westlandse voetbalvereniging die op het hoogste amateurniveau voetbalt, de Zondag hoofdklasse A, waar zij in het seizoen 08/09 kampioen van zijn geworden. De Wateringse wielerdag is een jaarlijks terugkerend criterium dat op de donderdag in de week na de Ronde van Frankrijk wordt gehouden. In Maasdijk wordt jaarlijks in juni de Jan Knijnenburgloop gehouden met de hoofdafstand van 15 kilometer.
[bewerken] Verkeer en vervoer
De enige snelweg die naar het Westland gaat is de A20. Deze weg loopt van Westerlee, via Rotterdam naar Gouda. De N222, ook wel bekend als de Veilingroute, verbindt Naaldwijk met Wateringen en de A4 richting Delft, Den Haag, Leiden, Schiphol en Amsterdam.
In Wateringen ligt het eindpunt van HTM-tramlijnen 16 en 17. Daarnaast rijden er diverse buslijnen door het Westland; de meeste rijden naar het OV-knooppunt Leyenburg in Den Haag waar het mogelijk is over te stappen op lijnen van de HTM die daarvandaan een groot deel van Den Haag bereiken.
[bewerken] Aangrenzende gemeenten
| Aangrenzende gemeenten | ||
|---|---|---|
| Den Haag Rijswijk |
||
 |
||
| Rotterdam | Maassluis | Midden-Delfland |
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ Fusie redt gemeente van herindeling Geraadpleegd op 8 maart 2009
- ↑ GS Zuid-Holland: herindeling Westland mogelijk per 2004 geraadpleegd op 8 maart 2009
- ↑ persbericht gemeentelijke herindeling Westland geraadpleegd op 7 maart 2009
- ↑ Aangenomen door de Eerste en Tweede Kamer geraadpleegd op 7 maart 2009
- ↑ Besluit van 3 juli 2003 tot vaststelling van het tijdstip van inwerkingtreding van de wet tot gemeentelijke herindeling van het Westland geraadpleegd op 7 maart 2009
- ↑ kernen volgens gemeente Westland
- ↑ Nota Strand geraadpleegd op 18 mei 2009
- ↑ a b Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Gebiedendatabase: Natura 2000-gebied 'Solleveld & Kapittelduinen' geraadpleegd op 26 juli 2009
- ↑ Kustgids Westland - Delfland geraadpleegd op 26 juli 2009
- ↑ [1] bevolkingsaantallen per postcode in Westland van 1 januari 2009; geraadpleegd op 27 juni 2009
- ↑ CBS Demografische kerncijfers per gemeente 2006; geraadpleegd op 15 mei 2009
- ↑ CBS Gemeente op maat Westland 2006; geraadpleegd op 15 mei 2009
- ↑ Gemeente Westland wapen van Westland; geraadpleegd op 26 mei 2009
- ↑ Gemeente Westland Gemeente Westland heeft officiële vlag; geraadpleegd op 26 mei 2009
- ↑ De kracht van het Westland, jubileumeditie 2008 pagina 16
- ↑ a b c De kracht van het Westland, jubileumeditie 2008 pagina 9
- ↑ De kracht van het Westland, jubileumeditie 2008 pagina 10
- ↑ a b c d e Kadernota cultuur gemeente Westland (16 juni 2008) geraadpleegd op 13 mei 2009
- ↑ Officiële website Varend Corso Varend Corso doet onder andere Westland aan; geraadpleegd op 13 mei 2009
- ↑ Brochure rijksmonumenten in Westland geraadpleegd op 18 mei 2009
- ↑ a b Kadernota sport gemeente Westland geraadpleegd op 14 juni 2009
| Plaatsen in de gemeente Westland |  |
|---|---|
|
Steden en dorpen: 's-Gravenzande · Heenweg · Ter Heijde · Honselersdijk · Kwintsheul · De Lier · Maasdijk · Monster · Naaldwijk · Poeldijk · Wateringen |
| Stadsgewest Haaglanden |
|---|
|
Delft · Den Haag · Leidschendam-Voorburg · Midden-Delfland · Pijnacker-Nootdorp · Rijswijk · Wassenaar · Westland · Zoetermeer |
 |
Voor meer mediabestanden zie de categorie Westland van Wikimedia Commons. |
